Vallalar.Net

Matimu ya Vallalar: Matimu ya munhu loyi a hluleke rifu.

Matimu ya Vallalar: Matimu ya munhu loyi a hluleke rifu.

Ha yini hi fanele ku hlaya matimu ya Vallalar? Matimu ya ntiyiso ya munhu loyi a hluleke rifu. Mutivi wa sayense wa ntiyiso loyi a tshubuleke ndlela ya leswaku munhu a hanya a nga fi. Loyi a tshubuleke sayense leyi hundzulaka miri wa munhu wu va miri lowu nga fiki. Loyi a hundzuleke miri wa munhu wu va miri wa vutivi. Loyi a hi byeleke ndlela ya leswaku hi hanya hi nga fi. Loyi a nga vona ntiyiso wa ntumbuluko wa Xikwembu kutani a hi byela leswaku i yini xivumbeko lexi nga fiki xa Xikwembu naswona xi kwihi. Loyi a suseke vukholwa-hava hinkwabyo ni ku kanakana hinkwaswo hi vutivi bya hina ivi a fikelela vutivi bya ntiyiso.

Vito ra ntiyiso ra mutivi wa sayense: Ramalingam Vito leri varhandziwa va n'wi vitanaka ha rona: Vallalar. Lembe ra ku velekiwa: 1823 Lembe ro hundzuriwa ka miri wu va miri wa ku vonakala: 1874 Ndhawu yo velekiwa: India, Chidambaram, Marudur. Ku humelela: Loyi a nga kuma leswaku munhu na yena a nga fikelela xiyimo xa Xikwembu a nga fi, naswona u fikelele xiyimo xexo. Le Indiya, eTamil Nadu, edorobeni leri vuriwaka Marudhur, leri kumekaka eka tikhilomitara ta makume mbirhi en’walungwini wa doroba ra Chidambaram, Ramalingam loyi a vuriwaka Vallalar u velekiwe hi Sonto, October 5, 1823, hi 5:54 nimadyambu.

Vito ra tata wa Vallalar a ku ri Ramaiah, kasi mana wa yena a ku ri Chinnammai. Tatana Ramaiah a a ri mutivi wa swa timali wa le Marudhur naswona a a ri mudyondzisi loyi a a dyondzisa vana. Manana Chinnammai u hlayise yindlu ni ku kurisa vana va yena. Tata wa Vallalar Ramaiah u hundzile emisaveni hi nhweti ya vutsevu endzhaku ka ku velekiwa ka yena. Manana Chinnammai, loko a anakanya hi dyondzo ni vumundzuku bya vana va yena, u ye eChennai, le Indiya. Makwavo wa Vallalar lonkulu Sabapathy u dyondze ehansi ka Profesa Sabapathy wa le Kanchipuram. U ve mutshila eka nkulumo ya xitori xa xitori. U tirhise mali leyi a yi kuma hi ku ya eka tinkulumo leswaku a wundla ndyangu wa yena. Sabapathi hi yexe u dyondzise makwavo lontsongo Ramalingam. Endzhakunyana, u n’wi rhumele leswaku a ya dyondza ehansi ka mudyondzisi loyi a dyondzeke na yena, ku nga Profesa Sabapathi wa le Kanchipuram.

Ramalingam, loyi a tlheleleke eChennai, a a tala ku endzela tempele ya Kandasamy. A a tsakile ku gandzela Hosi Murugan eKandakottam. U vumbe ni ku yimbelela tinsimu leti vulavulaka hi Hosi a ha ri ntsongo. Ramalingam, loyi a nga yi exikolweni kumbe ku tshama ekaya, u tshinyiwe hi makwavo wa yena lonkulu Sabapathi. Kambe Ramalingam a nga yingisanga makwavo wa yena lonkulu. Hikwalaho, Sabapathi u lerise nsati wakwe Papathi Ammal hi ku nonoka leswaku a tshika ku phamela Ramalingam swakudya. Ramalingam, hi ku pfumelelana ni xikombelo xa makwavo wa yena lonkulu la rhandzekaka, u tshembise ku tshama ekaya a dyondza. Ramalingam u tshame ekamareni ra le henhla ra yindlu. Handle ka minkarhi ya swakudya, a a tshama ekamareni hi minkarhi yin’wana naswona a a hlanganyela hi ku hiseka eku gandzeleni ka Xikwembu. Siku rin’wana, exivonini lexi nga erirhangwini, a a tsakile swinene kutani a yimbelela tinsimu, a tshemba leswaku Xikwembu xi humelele eka yena.

Makwavo wa yena lonkulu, Sabapathi, loyi a a tolovele ku nyika tinkulumo ta ntsheketo, a nga swi kotanga ku va kona eka nkulumo leyi a pfumeleke eka yona hikwalaho ka rihanyo leri nga riki kahle. Hiloko a kombela makwavo lontsongo Ramalingam leswaku a ya endhawini leyi nkulumo a yi ta khomeriwa eka yona kutani a yimbelela tinsimu tin’wana leswaku a ta tlherisela ku tsandzeka ka yena ku ta. Hi ku ya hi leswi, Ramalingam u ye kona. Siku rero, nhlayo leyikulu ya vanhu a yi hlengeletanile leswaku yi yingisela nkulumo ya Sabapathi. Ramalingam u yimbelele tinsimu tin’wana hilaha makwavo wa yena lonkulu a n’wi byeleke hakona. Endzhaku ka leswi, vanhu lava hlengeletaneke kwalaho va sindzise nkarhi wo leha leswaku u fanele a nyikela nkulumo ya moya. Hiloko Ramalingam na yena u pfumerile. Nkulumo leyi a yi va kona nivusiku swinene. Un’wana ni un’wana a a hlamarile naswona a a n’wi tsakela. Leyi a ku ri nkulumo yakwe yo sungula. A a ri ni malembe ya nhungu hi nkarhi wolowo.

Ramalingam u sungurile ku gandzela ari na khume mbirhi wa malembe e Thiruvottriyur. A a tolovele ku famba hi milenge a ya eThiruvottriyur siku ni siku a suka endhawini leyi nga ni swihlovo swa nkombo laha a a tshama kona. Endzhaku ka ku sindzisiwa ka votala, Ramalingam u pfumerile ku tekana ari na makume mbirhi nkombo wa malembe. U tekile n’wana wa sesi wa yena Unnamulai, Thanakodi. Nuna na nsati havambirhi a va nga katseki evuton’wini bya ndyangu naswona a va nghene hi nhloko emianakanyweni ya Xikwembu. Hi mpfumelelo wa nsati wa yena Thanakodi, vutomi bya vukati byi hetiwa hi siku rin’we. Hi mpfumelelo wa nsati wa yena, Vallalar u ya emahlweni ni matshalatshala yakwe yo fikelela ku nga fi. Ramalingam a a lava ku tiva Xikwembu xa ntiyiso hi ku tirhisa vutivi. Hikwalaho, hi 1858, u suke eChennai kutani a endzela titempele to tala kutani a fika edorobeni leri vuriwaka Chidambaram. Loko a vona Vallalar eChidambaram, mulawuri wa doroba leri vuriwaka Karunguzhi, leri vuriwaka Thiruvengadam, u n’wi kombele leswaku a ta a ta tshama edorobeni ra ka vona ni le ndlwini yakwe. Hi ku bohiwa hi rirhandzu ra yena, Vallalar u tshame endhawini ya vutshamo ya le Thiruvengadam ku ringana malembe ya nhungu.

Xikwembu xa xiviri xi kumeka ebyongweni enhlokweni ya hina, tanihi athomo leyitsongo. Ku vonakala ka Xikwembu xexo ku ringana ni ku vangama ka dyambu ra biliyoni. Hikwalaho, leswaku vanhu lava tolovelekeke va twisisa Xikwembu lexi nga ku vonakala endzeni ka hina, Vallalar u veke rivoni ehandle kutani a ri dzunisa hi xivumbeko xa ku vonakala. U sungurile ku aka tempele ya ku vonakala ekusuhi na Sathya Dharmachalai hi lembe ra 1871. U thye tempele leyi, leyi hetiweke hi kwalomu ka tsevu wa tinhweti, ‘Council of Wisdom’. U ake tempele edorobeni leri vuriwaka Vadalur eka Xikwembu lexi tshamaka hi xivumbeko xa ku vonakala tanihi vutivi lebyikulu ebyongweni bya hina. Xikwembu xa xiviri i vutivi etinhlokweni ta hina, naswona eka lava va nga swi twisisiki, xi ake tempele emisaveni, xi lumeka rivoni etempeleni yoleyo, xi va byela leswaku va ehleketa hi rivoni rero tanihi Xikwembu va ri gandzela. Loko hi dzikisa mianakanyo ya hina hi ndlela yoleyo, hi kuma Xikwembu lexi nga vutivi etinhlokweni ta hina.

Hi Ravumbirhi nimixo hi awara ya tsevu, u tlakusile mujeko emahlweni ka muako lowu vuriwaka Siddhi Valakam edorobeni ra Mettukuppam kutani a nyikela dyondzo yo leha eka vanhu lava a va hlengeletanile. Dyondzo yoleyo yi vuriwa 'dyondzo leyikulu'. Dyondzo leyi yi kongomisa munhu leswaku a tsaka minkarhi hinkwayo. Yi hlamula swivutiso swo tala leswi humelelaka evokweni. Dyondzo yi vulavula hi ku herisa vukholwa-hava bya hina. U vula leswaku ndlela ya ntiyiso i ku tiva ni ku kuma ntiyiso wa ntumbuluko hilaha wu nga hakona. A hi sweswo ntsena. Vallalar hi yexe u vutisile swivutiso swo tala leswi hi nga swi ehleketiki naswona u swi hlamurile. Swivutiso sweswo hi leswi landzelaka:.

Xikwembu i yini? Xana Xikwembu xi kwihi? Xana Xikwembu xi ri xin’we kumbe swi tele? Ha yini hi fanele hi gandzela Xikwembu? Ku ta humelela yini loko hi nga xi gandzeli Xikwembu? Xana ku ni nchumu lowu vuriwaka tilo? Hi fanele hi xi gandzela njhani Xikwembu? Xana Xikwembu xi ri xin’we kumbe swi tele? Xana Xikwembu xi ni mavoko ni milenge? Xana hi nga endlela Xikwembu xin’wana? Hi yihi ndlela yo olova yo kuma Xikwembu? Xana Xikwembu xi kwihi eka ntumbuluko? Hi xihi xivumbeko lexi nga xivumbeko lexi nga fiki? Xana hi byi hundzula njhani vutivi bya hina byi va vutivi bya ntiyiso? Xana u swi vutisa njhani swivutiso ni ku kuma tinhlamulo ta swona? I yini lexi hi tumbetaka ntiyiso? Xana hi nga kuma nchumu eka Xikwembu handle ko tirha? Xana vukhongeri bya pfuna eku tiva Xikwembu xa ntiyiso?

Xiendlakalo lexi landzelaka endzhaku ko tlakusa mujeko a ku ri, hi n’hweti ya Xitamil ya Karthigai, hi siku ra nkhuvo wo tlangela ku vonakala, u teke rivoni ra deepa leri a ri tshama ri ri karhi ri pfurha ekamareni ra yena a ri veka emahlweni ka yindlu ya vuhosi. Hi siku ra vu-19 ra n’hweti ya Thai hi lembe ra 1874, hi leswaku, hi January, hi siku ra nyeleti ya Poosam leyi boxiweke eka ntivo-tinyeleti wa le Indiya, Vallalar u katekise un’wana ni un’wana. Vallalar u nghene ekamareni ra yindlu ya vuhosi exikarhi ka vusiku. Hilaha a swi navela hakona, vadyondzisiwa va yena va nkoka, Kalpattu Aiya na Thozhuvur Velayudham, va lotlele nyangwa wa kamara leri pfalekeke ku suka ehandle.

Ku sukela siku rero, Vallalar a yi humelelanga tanihi xivumbeko eka mahlo ya hina ya nyama, kambe yi vile ku vonakala ka Xikwembu eka ku vumbiwa ka vutivi. Leswi mahlo ya hina ya nyama ya nga riki na matimba yo vona miri wa vutivi, a ma swi koti ku vona Hosi ya hina, leyi tshamaka yi ri kona ni hinkwako. Tanihi leswi miri wa vutivi wu tlulaka magandlati ya spectrum leyi vonakaka hi mahlo ya vanhu, mahlo ya hina a ma swi voni. Vallalar, tani hi leswi a swi tiva, u sungule hi ku hundzula miri wa yena wa munhu wu va miri lowu tengeke, kutani a va miri wa mpfumawulo lowu vuriwaka Om, ivi a va miri wa vutivi lebyi nga heriki, naswona u tshama a ri na hina naswona u nyika tintswalo ta yena.


Hinkwaswo hi Vallalar na tibuku ta yena hi ririmi ra Xitsonga


Swivumbiwa hinkwaswo leswi hanyaka swa ringana.
I yini ku navela ka ku velekiwa ka munhu
Leti fikelelekaka hi xiphemu xa tintswalo ta Xikwembu. Leti fikelelekaka hi ku hetiseka ka tintswalo ta Xikwembu  
Hi yihi mimpfuno ya ku fikelela ntsako wa misava
Hi yihi mimpfuno ya ntsako wa le tilweni
Leswi vuriwaka ntsako wa misava ya le tilweni
Loko munhu a kuma ntsako, mianakanyo ya yena ya tsaka. Loko a langutana ni gome, mianakanyo yakwe yi va leyi nga tshamisekangiki. Kutani, hi yihi nhlamulo ya xivutiso lexi  
Xana mianakanyo ya hina yi kuma ntsako ni gome
Xana hi nga nyika swiharhi leswi dyaka nyama nyama hikwalaho ka ntwela-vusiwana
Xana hi nga honisa vanhu lava nga ni ndlala ivi hi sungula ku nyika swakudya eka swirho swa ndyangu wa hina ntsena
Xana hi ni ntshunxeko wo yimisa makhombo lama hi humelelaka
Xana hi nga tiyisela ndlala handle ko dya swakudya
Ndzi swi tivisa ku yini leswaku ntwela-vusiwana hi yona ntsena ndlela yo fikelela tintswalo ta Xikwembu
Xana ntwela-vusiwana wu ta huma rini eka swivumbiwa leswi hanyaka eka swivumbiwa swin’wana leswi hanyaka
Ntwela-vusiwana wu nyika mahanyelo ya misava. Loko ku nga ri na ntwela-vusiwana, ku fanele ku twisisiwa leswaku mahanyelo ya misava a ma nge vi kona. Swi tano njhani
Ntwela-vusiwana i xitirho ni ku kombisiwa loku nga helelangiki ka tintswalo ta Xikwembu
Hakunene hi fanele hi swi tiva leswaku vanhu lava nga ni ntwela-vusiwana i swikwembu.
Ha yini swivumbiwa swo tala leswi hanyaka leswi tumbuluxiweke hi Xikwembu swi xaniseka swinene hi ndlala, ku dlaya, mavabyi, na swin’wana.
Hi yihi nhlamuselo ya ndzayo ya ntwela-vusiwana Hi yihi ririmi ra ndzayo ya ntwela-vusiwana
Vanhu va ni mimiri yo hambana-hambana hi nkarhi wa milorho
Ha yini vamakwerhu va mawele va ri ni vumunhu ni swiendlo swo hambana-hambana
ku laya ka ntwela-vusiwana
Xana tintsumi ti dya swakudya naswona ti tlhela ti va na ndlala
Hambi moya wu kuma leswinene na leswo biha kumbe swirho na miehleketo swi kuma ntsako na ku xaniseka Loko moya wu nga ri na nchumu, ku pfuna yini ntwela vusiwana
Xana hi nga nyika swiharhi leswi dyaka nyama nyama hikwalaho ka ntwela-vusiwana
I ku dya swimilana ku lwisana ni ntwela-vusiwana
Xana matimba lama humaka eka ntwela-vusiwana lowu n’okisaka moya-xiviri ma ta huma kwihi
Ndlela yo twisisa vukona bya ku velekiwa ka khale
Hi nga wu kuma njhani ntsako lowukulu evukatini ni le ka minkhuvo yin’wana
Xana ndhuma ya munhu loyi a fikeleleke ntsako wa le tilweni i yini
Dyisa lava feke mahlo, lava feke tindleve, lava nga vulavuriki ni lava lamaleke.
Oh, i munyama sweswi, hi ta ya kwihi ku lava swakudya
Xana hi na ntshunxeko wo hlawula mimiri ya hina
I yini ku vuyeriwa ka ntsako lowu tlakukeke
Xana hi fanele ku nyika swakudya eka swifuwo swa hina, vanghana na vatirhi
Ha yini hi tshamela ku kandziyisa ku nyika vanhu lava nga ni ndlala swakudya
Ku vangama kwihi ka munhu loyi a fikeleleke ntsako lowu wa misava
I yini ku vangama ka loyi a fikeleleke ntsako lowu lowu tlakukeke - Vutlhari-miri byi hlawulekile.
Loko hi lava ku tiva ndlela yo kuma tintswalo ta Xikwembu, leti nga ta ntumbuluko:-
Xana tintswalo ta Xikwembu ti paluxiwa njhani ku suka eka moya loko moya wu ri na ntwela-vusiwana eka swivumbiwa hinkwaswo leswi hanyaka hi ku phindha-phindha
Hi wihi ntolovelo wa tintswalo ta Xikwembu, leti nga ku kombisiwa ka ntumbuluko
Xana xikwembu xa Veda xi ri yini hi ku nyika swisiwana swakudya Xana vanhu va nga hanya va ri voxe handle ko pfuniwa hi van’wana
Hi yi kuma njhani tintswalo ta Xikwembu, leti nga ku kombisiwa ka ntumbuluko ka Xikwembu
Xana tintswalo ta Xikwembu ti huma njhani eka moya, loko moya wu n’oka hi ku phindha-phindha
Hi fanele ku tiva leswaku tintswalo, ku kombisiwa ka ntumbuluko ka Xikwembu, ti vonaka hinkwako na minkarhi hinkwayo hi ndlela leyi landzelaka.
Ku eneriseka loku humaka eka ku dya nyama i ntsako wa muxaka muni
xana ku pfuna swivumbiwa swi tekiwa njhani tanihi vugandzeri bya xikwembu?
Vutomi bya le kaya bya antswa ku tlula vungoma.
Xana xisiwana xi nga nyika njhani swakudya eka wanuna la nga ni ndlala
Ndzayo ya le tilweni yi kona hikwalaho ka ntwela-vusiwana eka swivumbiwa leswi hanyaka. Loko ku nga ri na ntwela-vusiwana, ndzayo ya le tilweni a yi nge vi kona. Swi tano njhani
Ndlela leyi nyama yi nga swakudya swo biha ha yona I ku eneriseka loku humaka eka ku dya nyama leyinene kumbe yo biha
I yini ntsako lowu tlakukeke
Ndlela yo va xivumbeko xa xikwembu . Hi xihi xikwembu lexi ringanaka ni munhu, loyi a phameleke lava nga ni ndlala ni ku va nyika ntsako lowukulu
Ndlela yo va munhu wo tlhariha
Ndlela yo tshungula mavabyi lama nga tshungulekiki
Ndlela yo kuma n’wana la nga ni vutivi lebyinene
Ndlela yo hanya nkarhi wo leha
Loko u lava ku tiva leswaku u nga yi kuma njhani tintswalo teto
Ndlela yo kuma tintswalo ta Xikwembu
Ndlela yo gandzela Xikwembu Hi ku tirhisa tintswalo ta ntumbuluko leti nga kona eka vanhu hinkwavo
ku kombisa ntwela-vusiwana eka swivumbiwa leswi hanyaka swi tlhela swi vuriwa ku gandzela Xikwembu.
Xana ti- siddha, tintlhari ni va-ascetic va va ni gome rini
Xana ndlala yi ta hlula mufumi loyi a nga hluriwiki
Xana ndlala ya vona yi ta va sindzisa ku xavisa vana va vona lava va va rhandzeke
Ndlala i ku xaniseka lokukulu ku tlula ku xaniseka hinkwako. Njhani
Xana ku xaniseka hi ndlala swa fana eka hinkwavo
Hi nga swi vona njhani swikandza leswi karhaleke swa vana va hina lava nga ni ndlala
I ntirho wa hina ku chela mati eka swimilani leswi nga emakhwatini na le tindhawini ta le kule .
Swiendlo swa vudyoho eka ku velekiwa loku hundzeke swi fika njhani eka ku velekiwa loku ka sweswi
I ku nyika swakudya ntwela-vusiwana
Onge hi nga pfuna lava xanisekaka hi ku landza nawu wa Xikwembu
Xana ndlala i xitirho xo fikelela xiyimo xa xikwembu
Xana hi nga nip swihluke Xana hi nga dya swihluke
I swilo leswi humaka eka swimilani leswinga tengangiki kufana na voya na swipikiri
Hi swi tivisa ku yini leswaku ku ve ni ku velekiwa ka khale
Xana ku na tihele na tilo
Xana mbewu ya hanya kumbe ya file
Xana ku vangama ka munhu loyi a fikeleleke ntsako lowu lowu tlakukeke i yini - Vutivi-miri a byi nge siveriwi hi nchumu.
I yini ku vangama ka munhu loyi a fikeleleke ntsako lowu lowu tlakukeke - Vutivi-miri a byi na swihlawulekisi.
I yini ku vangama ka loyi a fikeleleke ntsako lowu lowu tlakukeke - Vutivi-miri a byi fi, hikwalaho a byi nge khumbeki hi swiaki swa ntlhanu swa xisekelo.
Hambi ku ri vanhu lava navelaka na vona va karhateka hi ndlala ya vona naswona va langutele swakudya.
Hanya hilaha ku nga heriki hi ku nyika swakudya
Onge hi nga tshuki hi nga yingisi xihinga xa Xikwembu
Onge hi nga dlaya swiharhi leswi nga ni khombo Ha yini ku vuriwa ro sungula, ntwela-vusiwana wu va lowu tolovelekeke eka swivumbiwa hinkwaswo leswi hanyaka
Hi xihi nchumu wa nkoka swinene ku wu endla enkhubyeni kumbe eka xiendlakalo xin’wana lexi tsakisaka
Hi ntumbuluko, swakudya swi nyikiwe swiharhi ni swinyenyana hi ku ya hi karma ya swona. Kambe vanhu va fanele va tirha ni ku kuma swakudya. Hikokwalaho ka yini
Hi yihi pakani ya nkoka swinene ya ntwela-vusiwana . Xana moya-xiviri ni Xikwembu swi tshama kwihi endzeni ka hina
Xikwembu xi lerisile eka ti Vedas (matsalwa) hi ndlela leyi landzelaka.
Ndlela yo kuma mixaka leyi yinharhu ya mintsako ni mimpfuno ya vutomi .
nhlamulo eka loyi a vulaka leswi landzelaka ku xaniseka loku taka eka swivumbiwa leswi hanyaka hikwalaho ka torha, ku chava, na swin’wana, na mintokoto ya swirho swa miehleketo, mahlo, na swin’wana, a hi mintokoto ya moya, hikwalaho a ku na vuyelo byo hlawuleka eka ku va na ntwela-vusiwana eka swivumbiwa leswi hanyaka
Sirhelela titempele ta ntiyiso eka marhumbi, naswona u va ni ntwela-vusiwana.
Xana xikongomelo xa ku velekiwa ka munhu i yini?
Tima ndzilo wa ndlala wa munhu wo tlhariha.
Ha yini vanhu ni swivumbiwa swin’wana leswi hanyaka va khumbeka hi makhombo
ha yini munhu un’wana a nga ri na ntwela-vusiwana kasi swivumbiwa swin’wana swi xaniseka ?
Hikwalaho ka ku pfumaleka ka ntwela-vusiwana ni ku tshinya, ku velekiwa ko biha ku andza naswona mahanyelo yo biha ma kona hinkwako-nkwako. Swi tano njhani
Ndlela yo hola eka ku xaniseka hinkwako loku humelelaka evuton’wini bya hina
Xana varhangeri va vukhongeri va nga landzeleli rini ndzayo ya rixaka ni vukhongeri bya vona
Susa gome ra munhu loyi a nga na ndlala u va etlerisa.
susa chefu hi swakudya ivi u yi pfuxa eka ku titivala.
Hi yihi hakelo yo phamela munhu wa xisiwana loyi a nga riki na nseketelo
xana mfanelo yo kombisa ntwela-vusiwana eka swivumbiwa leswi hanyaka yi humelela njhani?
Hi yihi mfanelo ya leswaku moya wu n’okisiwa hi ntwela-vusiwana
Hi yihi mfanelo yo va ni ntwela-vusiwana eka swivumbiwa leswi hanyaka
Nhlamulo yihi eka vanhu lava va nge, "Ku xaniseka ka vanhu i ntokoto wa switirho swa le ndzeni ntsena na swirho swo fana na miehleketo, tihlo, na swin'wana, hayi ntokoto wa moya, hikwalaho ku pfuna swivumbiwa a hi ntwela-vusiwana".  
U fanele ku xewetiwa hi swikwembu ni hinkwavo
Ponisa eka ku lumiwa hi tihanyi ka swikhovha.
Ponisa eka mudyohi loyi a vuriwaka ndlala.
Ndlela yo ponisa rivoni eka moya wa chefu lowu vuriwaka ndlala
Vutomi byi fanele ku ponisiwa eka ndlala ni ku dlaya.
Ponisa munhu wa xindzhuti a xaniseka, loyi a kanakana ku kombela swakudya, ku fana na munhu wa ximumu.
Hlayisa ximanga lexi weleke eka vulombe
Dlaya yingwe ya ndlala, u ponisa swisiwana leswi nga ni ndlala.
Hlayisa swivumbeko swa filosofi emirini lowu nga ni ndlala
Xana hi fanele hi phamela swivumbiwa leswi nga elwandle ni le misaveni
Xana hi fanele ku phamela swifuwo swa hina leswi tshamaka eka swona ku fana na tihomu, tinyimpfu, na swin’wana.
Xana hi fanele hi tirha hi dya
Ha yini vanhu van’wana va vula leswaku a ku na ku velekiwa ka khale naswona a ku na ku velekiwa loku landzelaka
Mimoya-xiviri yi kuma mimiri leyintshwa ni rifuwo hi matshalatshala ya yona.
I yini ku vangama ka munhu loyi a fikeleleke ntsako lowu lowu tlakukeke - Karma Siddhi, Yoga Siddhi, Gnana Siddihi na matimba lama tlulaka ya ntumbuluko ya vutivi-miri.
Hi nga byi fikelela njhani vutomi bya ntsako lowu tlakukeke
Loko tintswalo ta Hosi ti tikomba, ndlela leyi ntsako wa Xikwembu wu nga ta voniwa no hetiseka ha yona
Fikelela pakani ya ku velekiwa loku ka munhu loku tlakukeke swinene.
Ntwela-vusiwana hi yona ntsena ndlela yo kuma tintswalo ta Xikwembu
Tinxaka timbirhi ta ntwela-vusiwana
Matimu ya Vallalar: Matimu ya munhu loyi a hluleke rifu.
Xana hi fanele hi chela mati eka swimilani leswi byariweke hi hina
Vanhu lava fuweke va fanele va pfuna lava xanisekaka. Hikokwalaho ka yini
Hi tihi tinxaka tinharhu ta vutomi . I tinxaka tingani ta vutomi byo tsakisa bya moya .
Hi tihi tinxaka ta ntwela-vusiwana Ku na tinxaka timbirhi ta ntwela-vusiwana.
I yini vuvabyi
ntwela-vusiwana i yini?
I yini khombo
I yini ku navela
I yini ku chava
I yini ndlala
Ku dlaya i yini
Vusiwana i yini
Xidyoho i yini
I yini ntsako lowu tlakukeke
Xana ku hleleka ka Xikwembu i yini
Hi wahi matimba ya ntwela-vusiwana
Hi xihi xikongomelo xa ntwela-vusiwana
I yini vunene
I yini ntwela-vusiwana wa misava
I yini ntsako wa misava
Rini munhu wo xiximeka a lahlekeriwa hi xindzhuti xa yena
Vutomi byin’wana byi ta va ni ntwela-vusiwana rini eka byin’wana Loko moya-xiviri wun’wana wu n’oka (ku va ni tintswalo) eka swivumbiwa swin’wana leswi hanyaka
Rini lava tikukumuxaka va lahlekeriwa hi ku tikukumuxa ka vona
Xana ego yi suka rini eka va-egoist
Moya wu nghena njhani emirini Moya wu nghena rini ekhwirini
 Ku ta humelela yini loko ndlala yi hlasela vanhu
Xana nhenha ya ntsheketo yi ta chava rini
Xana lavo tlhariha, lava landzuleke hi ku helela, va ta kavanyeteka
Loko mutivi wa swa vuthekiniki wo tlhariha a lahlekeriwa hi ku twisisa ka vona ivi a pfilunganyeka .
Hi wihi ntsako lowu nga wo hetelela Hi xihi xiyimo xa le henhla xa ecstasy
i mani loyi a vuriwaka munhu wo kwetsima?
I mani loyi a fikelelaka ntsako lowu tlakukeke
Ndlela yo tiva Xikwembu, hi vutivi, na ndlela yo va Xikwembu hi xoxe I yini moya lowu ntshunxiweke
Ha yini vanhu van’wana va nga kombisi tintswalo va tlhela va va hard-harted, loko va vona ku xaniseka ka swivumbiwa swin’wana leswi hanyaka Ha yini va nga ri na timfanelo ta vumakwerhu
Ha yini hi lava miri
Hi wihi nkoka wo herisa ndlala na ku dlaya, hi tlhelo ra ntwela vusiwana lowu tlakukeke
Vanhu van’wana va ni mianakanyo yo nonon’hwa naswona a va na ntwela-vusiwana loko va vona ku xaniseka ka swivumbiwa swin’wana. Ha yini vanhu lava va nga ri na mfanelo ya moya-xiviri
Ha yini swivumbiwa swo tala leswi hanyaka leswi tumbuluxiweke hi Xikwembu swi xaniseka hi ndlala, torha, ku chava etc.
Xana vanhu hinkwavo va ta tlhela va tswariwa tanihi vanhu . Do I vanhu ntsena lava faneleke ku nyika swakudya
Xana yingwe yi ta dya byanyi . Xana nyama i swakudya leswi vekiweke swa tinghala
Ku sula mihloti ya swisiwana swi vuriwa ntwela-vusiwana.
U amukelekile ku languta webusayiti ya hina hi tindzimi leti landzelaka.
abkhaz - acehnese - acholi - afar - afrikaans - albanian - alur - amharic - arabic - armenian - assamese - avar - awadhi - aymara - azerbaijani - balinese - baluchi - bambara - baoulé - bashkir - basque - batak-karo - batak-simalungun - batak-toba - belarusian - bemba - bengali - betawi - bhojpuri - bikol - bosnian - breton - bulgarian - burmese - buryat - catalan - cebuano - chamorro - chechen - chichewa - chinese - chinese-simplified - chuukese - chuvash - corsican - crimean-tatar-cyrillic - crimean-tatar-latin - croatian - czech - danish - dari - dinka - divehi - dogri - dombe - dutch - dyula - dzongkha - english - esperanto - estonian - ewe - faroese - fijian - filipino - finnish - fon - french - french-canada - frisian - friulian - fulani - ga - galician - georgian - german - greek - guarani - gujarati - gurmukhi - haitian-creole - hakha-chin - hausa - hawaiian - hebrew - hiligaynon - hindi - hmong - huasteca - hungarian - hunsrik - iban - icelandic - igbo - indonesian - inuktut-latin - inuktut-syllabics - irish - italian - jamaican-patois - japanese - javanese - jingpo - kalaallisut - kannada - kanuri - kapampangan - kazakh - khasi - khmer - kiga - kikongo - kinyarwanda - kituba - kokborok - komi - konkani - korean - krio - kurdish-kurmanji - kurdish-sorani - kyrgyz - lao - latgalian - latin - latvian - ligurian - limburgish - lingala - lithuanian - llocano - lombard - luganda - luo - luxembourgish - macedonian - madurese - maithili - makassar - malagasy - malay - malay-jawi - malayalam - maltese - mam - manx - maori - marathi - marshallese - marwadi - mauritian-creole - meadow-mari - meiteilon-manipuri - minang - mizo - mongolian - ndau - ndebele - nepalbhasa - nepali - nko - norwegian - nuer - occitan - oriya - oromo - ossetian - pangasinan - papiamento - pashto - persian - polish - portuguese-brazil - portuguese-portugal - punjabi-shahmukhi - qeqchi - quechua - romani - romanian - rundi - russian - sami-north - samoan - sango - sanskrit - santali - santali-latin - scots-gaelic - sepedi - serbian - sesotho - seychellois-creole - shan - shona - sicilian - silesian - sindhi - sinhala - slovak - slovenian - somali - spanish - sundanese - susu - swahili - swati - swedish - tahitian - tajik - tamazight - tamil - tatar - telugu - tetum - thai - tibetan - tifinagh - tigrinya - tiv - tok-pisin - tongan - tshiluba - tsonga - tswana - tulu - tumbuka - turkish - turkmen - tuvan - twi - udmurt - ukrainian - urdu - uyghur - uzbek - venda - venetian - vietnamese - waray - welsh - wolof - xhosa - yakut - yiddish - yoruba - yucatec-maya - zapotec - zulu -